U bent hier

Eerste rijksmonument in de Noordzee een feit

woensdag 14 december 2016 - 10:54

Susan Lammers (links) overhandigt tekening en monumentenbordje aan Ellen Visser

Is het een schip van de Vereenigde Oostindische Compagnie (VOC) of van de West-Indische Compagnie (WIC)? Of was het een koopvaarder die vooral werd gebruikt voor de handel in Europa? Wel is bekend dat het schip rond 1635 is gezonken, 4 kilometer ten westen van Texel, in de aanloop van vaargeul Molengat. Het scheepswrak heeft hierdoor de wat vreemde naam Aanloop Molengat gekregen. Het wrak is, vanwege de bijzondere lading en goede staat ervan, het eerste rijksmonument in de Noordzee.

Vandaag werd die aanwijzing op feestelijke wijze gevierd tijdens een gezamenlijk symposium van Rijkswaterstaat Zee en Delta en de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed (RCE). Directeur Susan Lammers van de Rijksdienst overhandigde een prachtige tekening van het scheepswrak en het rijksmonumentenbordje aan Ellen Visser, directeur Netwerkmanagement Rijkswaterstaat Zee en Delta.

Aanloop Molengat is al in 1984 bij toeval door een visser ontdekt die er met zijn netten achter bleef haken. Hij meldde de vondst en snel daarna werden door de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed duikinspecties uitgevoerd. Het bleek een bijzondere scheepsvondst. Het leerde ons veel over de 17e-eeuwse scheepsbouw, maar ook de lading was bijzonder en bestond onder andere uit lood, tin, smeedijzer, koeienhuiden, peper en een paar slagtanden van olifanten. Voor het eerst werd er archeologisch onderzoek onder water uitgevoerd. Ook in een ander opzicht werd deze vondst belangrijk voor het maritiem erfgoed; de Monumentenwet werd eind jaren ’80 aangepast zodat ook monumenten die buiten gemeentelijk ingedeeld gebied liggen, onder deze wet vallen.

Rijkspartners werken samen aan maritiem erfgoed

Een flink aantal rijkspartners werkt samen aan het beheer en behoud van maritiem erfgoed. Het scheepswrak ligt in het beheergebied van Rijkswaterstaat, de Noordzee. Daarnaast wordt Rijkswaterstaat in 2019, als de Omgevingswet van kracht wordt, vergunningverlener voor activiteiten die betrekking hebben op rijksmonumenten in de Noordzee.
De Aanloop Molengat is door de zware lading goed beschermd, en de instandhouding ervan blijft gewaarborgd door de monitoring van de RCE en Rijkswaterstaat. De Erfgoedinspectie en de Nederlandse Kustwacht houden de wraklocatie in de gaten om deze te beschermen en eventueel op te treden tegen illegale activiteiten. De Dienst der Hydrografie zet de locatie als historic wreck op de zeekaarten.

Bekijk nieuwsbericht>

Reacties