U bent hier

De Zeester een kustvaarder met historie

De ster heeft meerdere namen gehad. Hier heet ze Ruja.

Het favoriete maritieme erfgoed van Gijs Hak.

De Zeester is een kleine Groningse kustvaarder een typisch Gronings "potje". Karakteristiek voor het schip is de zogenaamde "Kosterkont". Het schip werd In 1926 gebouwd op de Gideon werf van J. Koster Hzn. En onder de naam Gideona II te water gelaten. Tijdens haar werkzame leven in de ‘wilde vaart’ heeft het schip allerlei soorten vracht vervoerd onder verschillende eigenaren en meerdere namen  zoals: Meuse, Ruja, Prudentia en Haringvliet. Vanaf 1991 heet ze de Zeester.

Stranding Sjaelland 1931
Op 7 september 1931 tijdens stormweer strandde de Gideonea II geladen met stenen op de noordkust van  Sjaelland in Denemarken. Het schip kon 2 dagen later - nadat de lading grotendeels overboord was gezet - worden vlot getrokken en voer door de Sont via het Deense Helsingor naar Kopenhagen.

Sont tol
Helsingor was het tolstation van de Deense koning. Hier werd van 1497 tot 1857 tol geïnd. Elk schip dat naar de Oost Zee wil(de) moe(s)t door de Sontstraat en dus tol betalen. De tol werd berekend a.h.v. de dekbreedte. En Hollanders zouden geen Hollanders zijn als ze dat niet probeerden te omzeilen. Om zo weinig mogelijk tol te hoeven betalen ontwikkelde men in Holland  in de 17e eeuw een speciaal vrachtschip; het fluitschip. De fluit had een typische peervormig dwarsprofiel. Een bol ruim met een heel smal dek. Een schip met veel laadruimte maar het dek was toch heel smal. Dus weinig tol betalen. De fluit werd in heel Europa nagebouwd.
 
Duinkerken 1940
Een van de memorabele gebeurtenissen uit de geschiedenis van de Zeester was haar deelname aan operatie Dynamo (29 mei – 4 juni 1940). Toen geallieerde troepen in het nauw werden gedreven door de Duitse Blitz op het strand bij Duinkerken. Ongeveer 198.000 Britse – en 140.000 Franse troepen moesten in allerijl geëvacueerd worden naar Engeland. De Zeester onder de naam Ruja in bezit van kapitein  P.H. Fekkes was 1 van de schepen die betrokken waren bij deze operatie. Met deze tropen werd de basis geleghd voor de latere herovering van het Europese vasteland precies 4 jaar later( 6 juni 1944).

Oostzee vaart 1945-1971
Na de oorlog kwam het schip in handen van kapitein Muller. Hij liet het schip ombouwen voor houtvaart op Oostzee. De naam werd toen veranderd in Prudentia. Er is een leuke parallel met de maritieme geschiedenis van Nederland en de Zeester.
Moeder negotie
De vaart op de Oostzee en Botnische golf om bulkgoederen als hout- en graan te laden was eeuwenlang in Hollandse handen. Dat werd de moeder negotie genoemd omdat het de basis vormde voor de Gouden eeuw. Hout was toen een belangrijk product. Speciale fluitschepen werden ingericht als houthaler. Een van die houthalers had een Nijmeegse connectie en heette de ‘Vrede van Nijmegen’ dit schip zonk in 1706 bij Texel.
 
Cultureel varend centrum 1991- nu
Als kapitein Muller in 1971,  71 is en met pensioen gaat verkoopt hij de Prudentia. Het schip vaart de komende 20 jaar onder de naam Haringvliet vanuit Stellendam op Goeree-Overflake recreatie vissers naar hun stek in Zeeuwse wateren. In 1991 koopt de huidige eigenaar Gijs Hak het schip en verschijnt de Zeester op de Waal. Vanaf 1991 als varend podium geëxploiteerd met als ligplaats Nijmegen. Menig Nijmeegse band heeft goede herinneringen aan optredens op het podium in het ruim van de Zeester. De zeester is een bijzonder  schip waar tijdens de Nijmeegse vierdaagse feesten van alles te doen is.
 
Maritiem en industrieel varend erfgoed
Sinds 1998 staat de Zeester geregistreerd als varend monument bij het FONV. Is het schip al bijzonder genoeg ook de motor, het hart van het schip, is een kroonjuweel van Nederlandse industriële geschiedenis.  De 120 PK drie cilinder langslag dieselmotor (340 omwentelingen) staat nog steeds draaien in het schip. De motor dateert uit 1949 en is geleverd door machinefabriek Johan Boot uit Alphen a/d Rijn. De onverslijtbare motoren maakten dat het bedrijf te laat de overstap maakte naar de productie van moderne snellopers (met een toeren tal boven de 1500 omw).
 

Reacties